Yr Arglwydd Raglaw yw cynrychiolydd Ei Fawrhydi’r Brenin yng Ngwent a’i ddyletswydd gyntaf a mwyaf blaenllaw yw cynnal urddas y Goron.

Arglwydd Raglaw Gwent

Brigadydd Robert Aitken CBE

Swyddogaeth Arglwydd Raglaw Ei Fawrhydi

Mae wedi addo ymgymryd â phob agwedd o fywyd o fewn y Sir gan gynnwys ei bywyd dinesig, gwirfoddol, busnes a chymdeithasol.

Mae Deddf Is-gapteniaethau 1997 wedi sicrhau bod Sir Gwent yn parhau i fod yn Sir gadw, hynny yw, yn un o Siroedd Cymru fel yr oeddynt yn union cyn pasio Deddf Llywodraeth Leol (Cymru) 1994.

Fel cynrychiolydd penodedig Ei Fawrhydi'r Brenin yn y Sir, yr Arglwydd Raglaw yw'r dinesydd cyntaf yn y Sir ac mae'n cael y flaenoriaeth ar bob achlysur. Yr unig eithriadau yw achlysuron o fusnes dinesig e.e. Seremonïau Urddo Maer neu Ryddid.

Mae rôl yr Arglwydd Raglaw, fel y Frenhines, yn hanfodol un yn anwleidyddol.

Mae’r dyletswyddau yn niferus ac yn amrywiol ond yn fras gellir eu dosbarthu o dan y penawdau canlynol:

Ymweliadau Brenhinol

Trefnu ymweliadau gan aelodau o’r Teulu Brenhinol a hebrwng ymwelwyr Brenhinol.

Cynrychiolaeth

Cynrychioli Ei Fawrhydi Y Brenin, gan gynnwys dyletswyddau gyda'r Lluoedd Arfog a chyflwyno rhai anrhydeddau, medalau a gwobrau.

Gwobrau ac Enwebiadau

I asesu enwebiadau ar gyfer anrhydeddau, yn bersonol ac ar gyfer Gwobr y Brenin am Wasanaeth Gwirfoddol ac i annog enwebiadau da ar gyfer y ddau.

Cyswllt Milwrol

Cysylltu ag unedau lleol y Llynges Frenhinol, y Lluoedd Arfog a’r Awyrlu Brenhinol a’r lluoedd cadetiaid sy’n gysylltiedig â hwy.

Seremonïau

Mynychu seremonïau seremonïol, milwrol a gosod torchau ar ran Ei Fawrhydi Y Brenin.

Ceidwad Y Rholiau

Fel Ceidwad y Rholiau i arwain yr Ynadaeth leol fel Cadeirydd y Pwyllgor Cynghorol ar Ynadon Heddwch.

Cymdeithasol a Busnes

I fod yn rhan o fywyd busnes, dinesig a chymdeithasol yn y Sir a’r sector gwirfoddol fel Llywydd neu Noddwr nifer o sefydliadau.

Dirprwy Raglawiaid

Mae'r Arglwydd Raglaw yn penodi nifer o Ddirprwy Raglawiaid i'w gynorthwyo yn ei ddyletswyddau, a chaiff ei gefnogi gan Glerc yr Raglaw.

Ym mis Hydref 2022, penododd yr Arglwydd Raglaw y Fonesig Claire Clancy DCB DL yn Is-Arglwydd Raglaw iddo. Ei rôl yw dirprwyo ar ran yr Arglwydd Raglaw pan na fydd ar gael.

Brigadydd Robert Aitken CBE

Penodwyd y Brigadydd Aitken gan y Frenhines yn Arglwydd Raglaw Gwent ym mis Mawrth 2016. Mae wedi byw yng Ngwent ers plentyndod.

Yn dilyn ysgoloriaeth gorawl i Rydychen, comisiynwyd y Brigadydd Aitken yng Nghatrawd Frenhinol Cymru. Parhaodd ei yrfa filwrol am 34 mlynedd ac yn ystod y cyfnod hwn dyfarnwyd CBE iddo.

Ers gadael y Fyddin, mae wedi gweithio yng Ngholeg Brenhinol Cerdd a Drama Cymru, i’r elusen Music in Hospitals, ac i’r elusen iechyd meddwl Hafal yn cefnogi prosiectau iechyd meddwl cyn-filwyr.
Mae'n briod gyda 2 fab ac yn byw ger Cwmbrân.

Sir Gwent

Mae Gwent yn sir gadw ac yn gyn sir lywodraeth leol yn ne-ddwyrain Cymru. Fe’i ffurfiwyd ar 1 Ebrill 1974, dan Ddeddf Llywodraeth Leol 1972, ac fe’i henwyd ar ôl Teyrnas Hynafol Gwent. Roedd yr awdurdod yn olynydd i sir weinyddol Sir Fynwy (gyda mân newidiadau i’r ffiniau) a bwrdeistref sirol Casnewydd

Dan Ddeddf Llywodraeth Leol (Cymru) 1994, fe ddiddymwyd Gwent ar 1 Ebrill 1996. Fodd bynnag, mae’n parhau i fod yn un o’r siroedd wedi’u cadw yng Nghymru at ddibenion seremonïol yr Is-gapteiniaeth a’r Uchel Siryddiaeth, ac mae ei enw hefyd yn parhau mewn amryw deitlau, e.e. Heddlu Gwent.
Fe rannwyd y cyn sir weinyddol yn amryw ranbarthau: Blaenau Gwent, Islwyn, Trefynwy, Casnewydd a Thorfaen. Yr awdurdodau unedol olynol yw Cyngor Bwrdeistref Sirol Blaenau Gwent, Cyngor Bwrdeistref Sirol Caerffili (gyda rhan ohono yn dod o Forgannwg Ganol), Sir Fynwy (sy’n cynnwys y 60% dwyreiniol o’r sir hanesyddol), Dinas Casnewydd a Chyngor Bwrdeistref Sirol Torfaen.

Yn 2003 ehangodd sir gadwedig Gwent i gynnwys Bwrdeistref Sirol Caerffili gyfan. Yn 2021, amcangyfrifwyd mai poblogaeth yr ardal chwyddedig hon oedd 587,700, sy’n golygu mai hon oedd y mwyaf poblog o siroedd cadwedig Cymru.

Ymunwch â ni ar y Cyfryngau Cymdeithasol

Posts by @LLGwent

[fts_instagram instagram_id=17841446451816786 access_token=IGQVJYRjRRU2toek1jWVllUHBSWnpJcmd0UnRDa2N0ZAlYtbFpPd3pVR3JoUjMzUE1GTHVVWE14b1ZACNFlSYWNqMW1IbHFrYTFRRG5NakZAlVmlBT1p1OWVSYVNrZAU1jWTJTcjRhLXdR pics_count=6 type=basic super_gallery=yes columns=3 force_columns=no space_between_photos=1px icon_size=65px hide_date_likes_comments=no]

Posts by @LLGwent

[fts_twitter twitter_name=@LLGwent tweets_count=3 cover_photo=no stats_bar=no show_retweets=no show_replies=no]
linkedin facebook pinterest youtube rss twitter instagram facebook-blank rss-blank linkedin-blank pinterest youtube twitter instagram